MEPUTSO: 120
NAKO: 2½ diiri
Lephephe le, le na le matlakala a 13.
LEPHEPHE LA PELE (P1)
GAUTENG
DITAELO
Lephephe le, le arotšwe ka dikarolo tše NNE, e lego A, B, C le D.
KAROLO YA A: Tekatlhaloganyo
KAROLO YA B: Kakaretšo
KAROLO YA C: Thutapolelo le Tšhomišopolelo
KAROLO YA D: Dingwalo.
Bala dipotšišo KA MOKA ka tlhokomelo.
Araba dipotšišo KA MOKA.
Thoma karolo ye NNGWE le ye NNGWE letlakaleng le LEFSA.
Thalela fao karolo e felelago gona.
Dikarabo di nomorwe go swana le dipotšišo.
Tshela mothalo mafelelong a karabo ye nngwe le ye nngwe.
Ngwala ka bothakga le ka mongwalo wa go balega.
Hlokomela mopeleto le tlhamo ya mafoko.
KAROLO YA A: TEKATLHALOGANYO
POTŠIŠO 1
Lebedišiša temana ye gore o kgone go araba dipotšišo tša go latela:
Go ya ka khathuni ye motho yo a sepelago o swere eng?
Go ya ka khathuni ye yo a šalago o tlile go šala le eng? Efa ntlha e TEE.
Kgetha karabo ye e fošagetšego. Tiragalo ye e direga:
Ka lapeng la monna le mosadi.
Mošomong gare ga mongmošomo le modiredi.
Ge o lebeletše khathuni ye, ke maikutlo afe ao a tšweletšwago ke yo a sepelago?
Efa maikutlo a gago ka tlhalano.
Go ya ka wena tlhalano e ama bana bjang?
Efa mabaka a MABEDI a go hlola tlhalano.
Na o ka thuša bjang batho bao ba rego ba a hlalana.
Ka go bolela mantšu a: 'O inaganela o le tee. Bana o reng ka bona', mosadi o be a nyaka ge monna yo a ka dira eng?
O nyaka go abelwa ngwana?
Sepela o tla ba wa boa.
Aowa!
O inaganela o le tee. Bana o reng ka bona?
KGATO YA 3: KABO YA THOTO
KGATO YA 4: GO TLABEGA
KGATO YA 5: KAMOGELO
Seota tena . ke tla ikhutša wena.
DIKGATO TŠA TLHALANO
KGATO YA 2: PEFELO
Le ntapišitše ke a sepela.
Ruri bjalegona ke nnete go fedile
A! Napile re kgaogane?
E TLA TŠEA NAKWANA
Badišiša temana ye gore o kgone go o araba dipotšišo tša go latela:
DITOKELO TŠA RENA
Go ba mofsa mehleng ya lehono ga se papadi. Re filwe ditokelo tšeo re ipshinago ka tšona. Re na le tokelo ya go ratwa, go šireletšwa, go fepša, go tsena sekolo, go dula legaeng la lerato, go ikgethela, bjalobjalo. Ye ke phenyo ye kgolo go rena bafsa ka ge mmušo o tloga o re thekga e le ruri. Ga a sa le gona ngwana yo a tla otlwago ka thupa sekolong. Ga a gona ngwana yoo a tla bitšwago ka mahlapa. Ngwana ge a dirile phošo, o a phošollwa, bophelo bja tšwela pele.
Tše dingwe tša ditokelo tše di bonolo ge o di bala o sa di phethagatše. Ga go na phošo le gatee go ba le ditokelo. Bothata ke ge ditokelo tša rena di re lebatša maikarabelo. Ke bafsa ba bakae bao ba tsebago gore ke maikarabelo a bona go hlompha melao, go theeletša batswadi, go obamela ditaelo, bjalobjalo?
Ka lehlakoreng le lengwe, batswadi ba swere bothata ka go godiša bana. Go laetša go na le thulano ye kgolo magareng ga bafsa le batswadi, kudu ge re etla tabeng ya kgalemo. Bafsa ba bona o ka re ba swanetše go itirela boithatelo gomme batswadi ba homole. Batswadi ba dumela gore ke maikarabelo a bona go otla bana ba bona ge ba etšwa tseleng.
Ka moso ge ngwana a atlegile goba a paletšwe, batswadi ke bona ba retwago goba ba šupšago ka menwana. A ke re go thwe pinyana ge e re ping e kwele ping ye kgolo. Ke maikarabelo a batswadi go hlahla bana ba bona tseleng ye ya bophelo.
Mohlomongwe bafsa ba na le ponelopele ye kaone. O tla kwa ba bangwe ba re mehla le mabaka di fetogile, ba bona batswadi ba bona ba šiilwe ke mabaka. Ba re melao ya batswadi ba bona e be e šoma fela mehleng ya bogologolo, lefaseng la dikgolomodumo. Bjale ge di šita Phaahle go ahlola, re tla ipona re rile eng ka kgodišo ya bafsa? Aretse! Re tla re ge re re ke dipitsi ra bona ka mebala.
Boitlhamelo
Kgetha karabo ya maleba. Mmolelwana wo 'Re tla re ge re re ke dipitsi ra bona ka mebala' o ra gore:
Bafsa ba kitima kudu.
Ge e le gore taba ya ditokelo ke yona, re tla bona ge bafsa ba atlega go ba banna le basadi ba ka moso.
Efa dilo tše PEDI go tšwa temaneng tšeo di se sa diragalago dikolong go laetša gore bafsa ba na le ditokelo.
Go ya ka temana ye, ke eng seo bafsa ba se fihleletšego?
Laetša phapano gare ga mmušo wa kgethologanyo le mmušo wa temokrasi mabapi le ditokelo.
Go ya ka wena, ke tshwanelo gore batswadi ba theeletše bana ba bona? Fahlela karabo ya gago.
Ke eng seo o ka se dirago go hlohleletša bafsa go ba le maikarabelo ka ditokelo?
Ge nkabe o le motswadi mehleng ya selehono, o be o ka rata go godiša bana ba gago ka tsela efe?
Dithulano mabapi le ditokelo di hlolwa ke eng magareng ga bafsa le batswadi ba bona?
PALOMOKA YA KAROLO YA A:
KAROLO YA B: KAKARETŠO
POTŠIŠO 2
Akaretša seswantšho se se latelago gomme o hlame temana ya mantšu ao e ka bago a 50 - 60 ka sona.
PALOMOKA YA KAROLO YA B:
Le ge Modimo a re dirile gore re be ka tsela ye, o re file ditalente tša go iphediša
Bona re dirile dilo tše botse bjang. Di goga mahlo a balebeledi.
KAROLO YA C: THUTAPOLELO LE TŠHOMIŠOPOLELO
POTŠIŠO 3
Bala papatšo ye ya radio gomme o arabe dipotšišo tša go latela:
Lesogana le le sa etego ...
Re thibela se ka go rulaganya maeto a kgole le kgauswi
Re na le dipese tše dikgolo le tše dinnyane le dikoloi tša mabaibai.
Maeto a rena a bolokegile
Baotledi ba maitemogelo
Mang le mang o kgona go fihlelela ditefelo tša rena
O ka tšwa leeto, wa tla wa lefa ka morago le gona gannyane gannyane.
Go hwetša ditaba ka botlalo leletša Morongwa mo mogaleng wa go se lefelwe wa 086 004 5567
Ke ka lebaka la eng mmapatši a thadile papatšo ye?
Go bapatšwa kgwebo ya eng?
Tsopola mantšu a MABEDI a go latolana go tšwa papatšong.
Tsopola mafoko a MABEDI a go hlalefetša go tšwa papatšong.
Efa dintlha tše PEDI tšeo di tlogetšwego papatšong.
Feleletša seema se se tšwelelago mo papatšong o be o se hlaloše.
POTŠIŠO 4
Badišiša temana ye gore o kgone go araba dipotšišo tša go latela:
Selemo ke nako ya balemi ya go bjala merogo ye metala. Ge nako ya go buna e fihla bohle re a thaba ka gobane re tseba gabotse gore re tlile go ipshina ka dikenywa. Yo a se nago diatla, bana ba gagwe ba tla bolawa ke tlala.
Šomiša lentšu le 'bjala' mafokong a MABEDI go laetša gore le na le ditlhalošo tše pedi tša go fapana.
Ngwala nnete goba maaka mafokong a a latelago:
Ye metala' ke lehlaodi la mmala.
Gabotse', ke lehlathi la mokgwa.
Ngwala lentšu le TEE leo le hlalošago sehla sa ngwaga go tšwa temaneng.
Mmolelwana wo 'Yo a se nago diatla' o ra go reng?
Nyaka lešalaohle go tšwa temaneng o be o hlame lefoko la go kwagala ka lona.
Ngwala lefoko le ka tirwa: Selemo balemi ba bjala merogo ye metala. Thoma lefoko la gago ka go re: Merogo ye metala ...
POTŠIŠO 5
Temana ye e latelago ga e kwešišege. E ngwalolle o lokele maswaodikga, o phošolle mo go swanetšego gore e kwešišege.
Kankere ke bolwetši bjo bošoro bona bo ka thibelwa ka gore batho ba je dijo tša maleba go swana le tše di latelago khabetšhe konofolo le teye ye tala.
Badišiša temana ye gore o kgone go araba dipotšišo tša go latela:
Kankere ya matswele e bolaya basadi ba bantši ngwaga ka ngwaga. Go lwantšha bolwetši bjo, Oktobere e kgethilwe gore ke kgwedi ya kankere ya matswele. Ka kgwedi ye, mmušo o tšea matsapa ka moka go phafoša basadi ka bošoro bja bolwetši bjo. Ge a beakanyetša kgwedi ye mohlami wa lekgotla la kankere ya matswele o boletše gore bolwetši bjo bo a alafega, bohlokwa ke go bo lemoga ka pela. O tšwetše pele ka gore gabotsebotse, batho ba bolawa ke go se hlokomele ba lemoga bolwetši bjo e le kgale.
Tsopola koketšo ya sediri go tšwa lefokong le le thaletšwego gomme o fe mošomo wa yona.
Efa bontši bja leina le ''mohlami'' go tšwa temaneng gomme o le šomiše lefokong.
Tsopola mohlala wa lediregi go tšwa temaneng gomme o hlame lediriši ka lona.
Ngwala mantšu a mohlami wa lekgotla la kankere ya matswele ka polelotebanyi. Thoma lefoko la gago ka go re: Mohlami wa lekgotla la kankere ya matswele ...
Šomiša lekopanyi le fela go bopa lefokontši ka mafoko a a latelago:
Bolwetši bja kankere ya matswele bo bolaya basadi.
Bolwetši bjo bo a alafega.
POTŠIŠO 6
Badišiša temana ye gore o kgone go araba dipotšišo tša go latela:
Go otlela ntle le mangwalo a bootledi ga se gwa dumelelwa. Motho ge a ka hwetšwa a otlela ntle le tumelelo, o tla metšwa ke ntloleswiswi. Magagešo a re obameleng melao ya tsela hle! A re se direng dilo tšeo di tla dirago gore re ikhwetše re na le molato.
Efa mešomo ya mantšwana ao a kotofaditšwego go tšwa temaneng.
Ngwala lefoko le ka kganetšo:
Go otlela ntle le mangwalo'.
Ngwala lefoko le le ntshofaditšwego mo temaneng ka lebaka le le fetilego.
Efa mahlalosetšagotee a mantšu a a latelago go tšwa temaneng:
Go dirišitšwe sekapolelo lefokong le le ntshofaditšwego mo temaneng. Efa leina la sona.
Lebedišiša seswantšho se se latelago gore o kgone go araba dipotšišo tša go latela:
Sešupanako sa A B C
Tlatša dikgoba tše di latelago:
Sešupanako sa A ke se segologolo sa B ke se se ... mola sa C e le se ...
Dišupanako tše (lešalašupi la kgato ya I), ... (lešalašupi la kgato ya II), ... ( lešalašupi la kgato ya III)
Dišupanako tše ke di lokišitše. Ke tla di rekiša, mohlomongwe ke tla phela ka tšona
fapana le ye e tšwelelago poduleng.
lekokoko le dikobjana tša Albertina, a fihla a di bea pele ga mosadi yoo wa gaSefolo. ''Fh ! Mong wa dikobo o kae? Ngwanaka o kae batho?''
Monna yola Ratšhidi a no dula a sa bolele selo, le y hlalosetša mosadi yo eng, bjang, ka gobane ga a bona selo, o no kwa ka bana ge ba mmotša, le gona Sefolo ga a bonale ka mo gae. A re: ''Na Sefolo o kae?''
MmaSefolo: ''O re Sefol gona mo gae? Ga o tsebe gore Sefolo o a bereka? O palelwa ke eng go mpotša tša lapa le ka gore ke gona, wa no re Sefolo o kae, Sefolo o kae? Ngwanaka o kae?''
lapeng ba swere Tryphina ka mo le ka mo. Banna le basadi ba tikologo yeo ba be ba šetše ba tletše ka lapeng la gaSefolo, ba bangwe ba botšiša gore go diregile eng. Le wa lethabo? Thekga karabo ya gago ka lebaka.
MEBEDI.
maikutlo a mohuta mang?
Thekga karabo ya gago ka lebaka.
motho wa mohuta mang?
metše le molaleng, go tloga fao ya fetela mokokotlong, ya ba ya aparetša mmele ka moka, a šala a swana le phoofolo.
nngwe kua Phafola, moo a ilego a dula ngwaga ka moka go sa kwewe selo ka ga gagwe. Eupša ka gobane Baswana ba re taba ga e lale, gwa ba gwa kwala gore ba lefile ditšhelete tše dintši fela a se fole. Ba ba ba mo rwalela gagabo mo a tswaletšwego gona. Fao a phela sebaka sa dikgwedi tše pedi gomme a hlokagala, a se sa bonala gore e kile ya ba motho. Gwa tuma la gore mokgalabje Tšhidi Serumula o dirišitše tša gagwe go hlokofatša babolai ba motlogoloagwe, gomme di swere bona bao ba bane. Go tseba mang?
Polelo ya Rameriri setsopolw yo a swerwego ke kholera.
o dirišitše tša go lefeletša motlogolo wa gagwe? Thekga karabo ya gago ka lebaka.
bolelwago ka sona?
Na o dumela gore boloi bo gona? Fahlela karabo ya gago o lebeletše seo se diregilego ka Rameriri le sehlopha sa gagwe.
Hlaloša molaetša wa kanegelokopana ye ka methaladi ye MEBEDI.
PALOMOKA YA KAROLO YA D:
PALOMOKA YA TLHAHLOBO:
